Haken leren begint met een paar steken. Daarna komen in forumdraden over haken twee problemen terug: een oefenlapje dat na een paar rijen smaller of breder is geworden, of een Engels filmpje waarin een “double crochet” iets anders blijkt te zijn dan in het patroon. Allebei zijn ze op te lossen met tellen en een vertaaltabel. Dit artikel loopt alles door, van de eerste lus tot je eerste afgemaakte werkstuk.
Wat heb je nodig om te beginnen?
Je hebt weinig nodig, en het hoeft niet duur te zijn. In forumdraden over leren haken raden meerdere mensen aan om met goedkoop garen te beginnen.
- Een haaknaald. De gangbare opgave voor beginners is een naald van 4 tot 5 mm. Staat er op de wikkel van je bolletje een naaldmaat, neem die dan.
- Glad garen in een lichte kleur. Katoen, een katoenmix of acryl. In een lichte kleur zie je waar je naald in moet. Donker of pluizig garen, zoals mohair, maakt de steken slecht zichtbaar. Garen dat splijt, glittergaren en heel dun garen zijn lastiger om mee te leren.
- Een schaar en een stopnaald met een groot oog, om draadjes weg te werken.
- Een paar steekmarkeerders. Die heb je nodig om te tellen, zie verderop. Een paperclip werkt ook.
Naald en draad vasthouden
Je kunt de haaknaald vasthouden zoals je een mes vasthoudt. Met je andere hand houd je de draad op spanning, zodat de naald hem kan pakken.
Zitten je steken zo strak dat je de naald er nauwelijks in krijgt, laat de draad dan wat losser door je vingers glijden. Probeer niet meteen perfect te haken: een gelijkmatige spanning komt met oefenen.
Linkshandig haken
Linkshandig haken kan gewoon. De steken zijn hetzelfde, alleen werk je in de andere richting. Op het Viva Forum vertelde een rechtshandige dat ze het van haar linkshandige moeder leerde en dat lastiger vond, omdat alles gespiegeld was. Het is één ervaring, maar wel een reden om een filmpje of iemand te zoeken die met dezelfde hand haakt als jij.
De eerste steken
Dit zijn de basissteken die je als beginner tegenkomt:
- De losse. Met een ketting van lossen begin je een werk. Oefen tot je lossen ongeveer even groot zijn.
- De halve vaste. Die gebruik je onder meer om een ronde te sluiten. Zo gaat het: halve vaste haken.
- De vaste. Een van de basissteken van het haken. Zie vaste haken.
- Het half stokje. Zie half stokje haken.
- Het stokje. Een stokje is hoger dan een vaste en je werk groeit er dus sneller mee. Zie stokje haken, en voor stokjes in de tweede rij: stokjes haken in de tweede toer.
- Het dubbel stokje. Voor als de rest goed gaat: dubbel stokje haken.
Heen en weer haken doe je met keerlossen: aan het begin van elke nieuwe rij haak je een of meer lossen. Bij vasten is dat 1 keerlosse, bij stokjes 3.
Waarom je lapje smaller of breder wordt, en hoe je dat voorkomt
Je haakt een oefenlapje van vasten, en na een paar rijen zijn de zijkanten niet meer recht. Het lapje loopt taps toe, of het waaiert uit. Op het Hobbydoos-forum staan draden met titels als “scheef haakwerk” en “haakwerk wordt scheef”. Toch noemen van zeven Nederlandstalige uitleggen voor beginners die in oktober 2026 in de zoekresultaten stonden er maar twee de oorzaak.
De oorzaak die daarvoor wordt gegeven, zit aan de randen: je slaat de eerste of laatste steek van een rij over, of je haakt hem dubbel. Bij elke vergeten steek wordt het lapje een steek smaller, bij elke dubbele steek een steek breder.
| Wat zie je | Waardoor | Wat doe je |
|---|---|---|
| Het lapje wordt smaller | De eerste of laatste steek van een rij is overgeslagen | Zet een markeerder in de eerste en laatste steek van de rij, en haak tot en met de gemarkeerde steek |
| Het lapje wordt breder | De eerste of laatste steek is dubbel gehaakt | Tel na elke rij en vergelijk met het aantal steken dat je hoort te hebben |
| De steken zijn zo strak dat de naald er nauwelijks in kan | Te veel spanning op de draad | Laat de draad wat losser door je vingers glijden |
Tellen na elke rij
Het getal tussen haakjes aan het eind van een regel in een patroon is het aantal steken dat je na die rij moet hebben. Tel na elke rij na, dan zie je een fout meteen. Tel in groepjes van vijf, dan raak je minder snel de tel kwijt. Heb je geen patroon en haak je een oefenlapje, schrijf dan op met hoeveel steken je begon.
Markeerders in de eerste en laatste steek
Zet een steekmarkeerder in de eerste en de laatste steek van de rij en verplaats hem elke rij mee. Zo weet je zeker dat je de laatste steek niet vergeet en de eerste niet dubbel haakt. Hoe je verder een rechte zijkant houdt, staat uitgewerkt in rechte rand haken.
Uithalen hoort erbij
Klopt het aantal niet, haal dan terug tot de rij waar het nog goed was. Dat is geen falen. Een forumgebruiker die haken leerde, schreef dat het vooral ging met “veel en vaak uithalen en opnieuw beginnen”. Hoe eerder je telt, hoe minder je hoeft uit te halen.
Engelse en Amerikaanse patronen: andere namen voor dezelfde steken
Wie leert met Engelstalige filmpjes of patronen, komt een valkuil tegen. Britse en Amerikaanse patronen gebruiken dezelfde woorden voor verschillende steken. Een Britse “double crochet” is een vaste, een Amerikaanse “double crochet” is een stokje. Op het Viva Forum merkte iemand dat ze met Amerikaanse termen had gewerkt. Kijk daarom altijd eerst of een patroon Brits of Amerikaans is.
| Nederlands | Amerikaans (afkorting) |
|---|---|
| halve vaste | slip stitch (sl st) |
| vaste | single crochet (sc) |
| half stokje | half double crochet (hdc) |
| stokje | double crochet (dc) |
| dubbel stokje | treble crochet (tr) |
Patronen gebruiken afkortingen om de tekst kort te houden, ook in het Nederlands. Hoe je een patroon van begin tot eind leest, staat in haken patronen: alles wat je moet weten om te beginnen.
Je eerste project kiezen
Begin met iets kleins en vlaks, zodat je alleen op je steken hoeft te letten. Geschikte eerste projecten zijn:
- een oefenlapje van 20 of 30 steken breed, om elke nieuwe steek te proberen;
- een pannenlap of een vaatdoekje;
- onderzetters;
- een sleutelhanger.
Laat een trui of een werk met veel kleurwissels nog even liggen. Een eenvoudig patroon om mee te beginnen vind je via gratis haakpatronen vinden of in het overzicht gratis patronen voor beginners.
Waar leer je het het makkelijkst?
In twee draden op het Viva Forum, uit december 2020 en januari 2026, werd YouTube het vaakst genoemd als de manier waarop mensen haken leerden. Een reageerder noemde als voordeel dat je in je eigen tempo leert. Let wel op de taal: een Engelstalig filmpje gebruikt de Engelse steeknamen uit de tabel hierboven.
Leer je liever met iemand naast je, dan noemden forumgebruikers inloopuren en avondcursussen bij garenwinkels, een haakcafé en een haakclub in het buurthuis.
En daarna: rond haken
Gaan lapjes goed, dan is rond haken de volgende stap. Een rond werk, zoals een knuffel, begin je met een magische ring. Hoe je die maakt, lees je in magische ring haken met 6 vasten. Wil je daarna figuurtjes maken, dan is amigurumi haken de logische volgende stap.
Lees ook: Leren haken: complete handleiding voor absolute beginners
Laatst gecontroleerd op 25 oktober 2026
Lees ook
- Leren haken: complete handleiding voor absolute beginners
- Halve vaste haken: zo maak je ze stap voor stap
- Stokje haken: zo maak je deze basissteek stap voor stap
- Dubbel stokje haken: zo doe je het stap voor stap
- Gratis haakpatronen vinden: de beste plekken en tips
- Magische ring haken met 6 vasten: zo doe je het stap voor stap
